Rijk en arm | jubileumjaar H. Franciscus

door: Hans de Jong

18 mei 2026

foto door: Wenhao Ruan via Unsplash

Rijk en arm | jubileumjaar H. Franciscus
In 2026 is er een speciaal Heilig Jaar rond de heilige Franciscus van Assisi. Wat hebben opeenvolgende pausen over hem gezegd? In deze aflevering: paus Leo XIII.

Paus Leo XIII (1760-1829) schreef in 1882 de encycliek ‘Auspicato concessum’. Daarin riep hij op om de 700e geboortedag van Franciscus te vieren en zijn leven te herdenken als inspiratiebron.

De heilige Franciscus was iemand die mensen terugbracht naar een leven van armoede, nederigheid, naastenliefde en navolging van Christus, zegt paus Leo XIII. Hij nodigt uit hem niet alleen te bewonderen maar ook na te volgen. De paus benadrukt dat de wereld deze waarden nodig heeft.

In de encycliek geeft hij een korte schets van de twaalfde eeuw waarin Franciscus geboren werd. Enerzijds was het een periode van bloeiend katholiek leven, anderzijds waren macht en rijkdom in handen van weinigen en het morele leven verzwakt.

De weinige rijken onderdrukten de massa. In deze maatschappij leefde Franciscus het model van de christelijke volmaaktheid. Hij spoorde christenen aan tot een deugdzaam leven en bracht mensen die waren afgedwaald terug tot de navolging van Christus.

Franciscus paste de woorden van het evangelie toe door zijn bezittingen weg te geven, zich anders te kleden en armoede te aanvaarden, en hij maakte deze levensstijl tot basis van zijn orderegel.

Velen waren enthousiast over zijn levenswijze. Dit enthousiasme inspireerde Franciscus tot de stichting van de derde orde. Iedereen, ongeacht leeftijd, levensstaat, sekse of klasse kon tot deze orde toetreden. Haar regel bestond in gehoorzaamheid aan God en zijn Kerk.

In de encycliek prijst paus Leo XIII de verdiensten van deze derde orde als lekenbeweging. De geest van de derde orde van Franciscus helpt ons om tegenstellingen tussen de verschillende klassen in de samenleving tegen te gaan en levert zo een bijdrage aan de oplossing van de sociale kwestie.

In zijn tekst roept paus Leo XIII op om, geïnspireerd door Franciscus van Assisi, terug te keren naar eenvoudige, christelijke levenswaarden: liefde, armoede en zelfbeheersing. Hij zegt: “De verhoudingen die bestaan tussen rijk en arm zouden volledig opgelost worden, als men dit als een vast beginsel aannam: dat armoede niet zonder waardigheid is; dat de rijken barmhartig en vrijgevig moeten zijn.”

Dit is het eerste van vijf artikelen over Franciscus volgens de pausen:

  1. Rijk en arm | jubileumjaar H. Franciscus (Paus Leo XIII)
  2. Bouwen aan vrede | jubileumjaar H. Franciscus (Pius XI)
  3. Bijzondere beschermheilige | jubileumjaar H. Franciscus (Paus Johannes Paulus II)
  4. Vernieuwing van de Kerk | jubileumjaar H. Franciscus (Paus Benedictus XVI)
  5. Broederschap | jubileumjaar H. Franciscus (Paus Franciscus)

Foto: Wenhao Ruan via Unsplash

Lees ook

Illustratie

Blijf op de hoogte!

Schrijf je in voor de nieuwsbrief en mis niets

Wij zijn uw inschrijving aan het verwerken.

Bedankt voor uw inschrijving op onze digitale nieuwsbrief.

Er is iets mis gegaan bij het verwerken van uw inschrijving.

× Deze popup niet meer weergeven